Polymarket: is het gokken of speculeren met inzicht?

Moeten we platforms als Polymarket beschouwen als een vorm van gokken, of als een serieuze financiële markt voor voorspellingen? In dit artikel leg zetten we de argumenten van beide partijen op een rij en kijken we naar de situatie in Nederland. De discussie is verrassend complex.

Is Polymarket gokken?

Polymarket is een platform waar je geld inzet op de uitkomst van echte gebeurtenissen. Is het dan gokken? Daarover zijn de meningen verdeeld.

Eén kamp ziet prediction markets als puur gokken, terwijl het andere kamp het beschouwt als een nuttige manier om informatie te verzamelen, risico’s te managen en je speculeert met inzicht.

Maar wat ís het nu eigenlijk? Daar gaan we in dit artikel dieper op in. Daarnaast bekijken we de situatie omtrent Polymarket in Nederland. Hoe staat de Nederlandse politiek tegenover prediction markets?

“Polymarket is gokken”

Voor de groep die van mening is dat prediction markets en daarmee Polymarket gewoon gokken is, draait het om de kern: zodra je geld inzet op iets dat je zelf niet kunt bepalen, wordt het een kansspel. Of dat nu politiek, sport of economie is.

Welke partijen vinden platforms als Polymarket onder gokken vallen?

• Toezichthouders zoals de Kansspelautoriteit (Ksa)
• Politici die gokken willen beperken (o.a. CU)
• Juristen die strikt kijken naar de wet
• Verslavingspreventie-organisaties
• Een deel van de financiële toezichthouders

Argumenten die deze groep aandragen zijn:

1. Gokken is geld inzetten op een onzekere uitkomst

De basis van een kansspel is dat je geld inlegt en niet weet hoe het afloopt. En dat is precies wat prediction markets doen: je koopt een positie op iets dat je niet kunt controleren.

Of het nu gaat om de vraag wie de Amerikaanse verkiezingen wint of dat Feyenoord wint van Ajax, je weet niet van tevoren wat er gebeurt. Het is voorspellen!

Zero-sum game

Volgens het onderzoeksplatform gamblingharm.org werkt Polymarket als een zogenoemd zero-sum game: voor elke winnaar is er altijd iemand die verliest.

Omdat er bovendien kosten en transactievergoedingen worden ingehouden, verliest de gemiddelde gebruiker op de lange termijn geld. Dat maakt Polymarket volgens experts eerder vergelijkbaar met online gokken dan met een beleggingsplatform.

2. Internationale toezichthouders zien het ook als gokken

In de VS heb je de CFTC, de Amerikaanse toezichthouder voor handel in financiële producten die gebaseerd zijn op toekomstverwachtingen.

Deze instantie heeft Polymarket al eens gedwongen om delen van hun platform te sluiten, omdat zij het zagen als illegaal gokken.

De CFTC ziet prediction markets niet als financiële producten zoals aandelen of derivaten, maar als kansspelen. Daardoor vallen platforms zoals Polymarket eerder onder gokwetgeving dan onder financiële regels.

3. De psychologie lijkt sterk op sportweddenschappen

Spelers gedragen zich exact zoals gokkers. Ze willen winst maken en verlies willen ze terugwinnen. Er worden grote risico's genomen en men zet in uit emotie.

Het risico op verslaving is vergelijkbaar met gokken in casino’s of via bookmakers.

4. De structuur lijkt op een bookmaker met dynamische odds

De prijs van een “Yes” of “No”-positie functioneert als een quoteringsmodel. Er ontstaat een waarde voor een uitkomst van een gebeurtenis en wijzigt op basis van vraag en aanbod. Hetzelfde geldt bij bookmakers waar je kunt wedden op sport. Daar was de quotering (odds) voor een kampioenschap voor Ajax nog laag, inmiddels is deze zeer hoog.

De partijen die het onder gokken vinden vallen, komen met een aantal mogelijke oplossingen, zoals:

• Polymarket moet een vergunning aanvragen (die volgens de kansspelwet niet zal worden gehonoreerd)
• Sancties: uitdelen hoge boetes
• Beperking of blokkering van crypto-achtige prediction markets
• Beschermen en informeren van de Nederlandse consument

“Polymarket is een financieel product”

Kamp B ziet prediction markets als een vorm van financiële innovatie, vergelijkbaar met aandelen of futures, en vindt de term “gokken” veel te kort door de bocht.

In dit kamp zitten o.a. voor een groot deel economen, techbedrijven, crypto-investeerders, data-analisten en professionele traders.

Argumenten die zij aandragen:

1. Het primaire doel is informatie verzamelen, niet entertainment

Prediction markets worden door economen gezien als een markt die de kennis van veel mensen samenvoegt en een manier om de collectieve kennis van de massa te verzamelen.

De gedachte is dat marktprijzen de kans weerspiegelen dat iets gebeurt. Dus als een markt op Polymarket zegt dat de kans op een bepaalde verkiezingsuitslag 70% is, is dat een berekening die voortkomt uit data, statistiek, nieuws en analyses van duizenden traders. Dat is heel wat anders dan “gokken voor de lol”.

2. Vaardigheid en kennis spelen een grote rol

Bij casino’s speelt toeval een heel belangrijke rol, maar bij prediction markets ligt dat toch heel anders Daar wordt je beloond als je vooraf goed de politieke trends volgt, economische modellen analyseert, statistieken interpreteert en analytisch sterk bent.

Toptraders winnen structureel, net als dat op aandelenmarkten het geval is. Volgens kamp B is dit dus skill-based, niet kansspel gebaseerd.

3. Economisch veel dichter bij derivaten dan bij sportweddenschappen

Prediction markets lijken qua werking meer op opties, futures, CFD’s en speculatie op financiële markten. Waarom?

Je kunt kopen én verkopen, prijzen bewegen er door vraag en aanbod en je bent vrij om tussentijds winst te nemen. Je hoeft niet te wachten tot een markt sluit. Bij gokken kan dat niet.

4. Prediction markets kunnen gebruikt worden om risico’s te hedgen

Bedrijven kunnen posities gebruiken om risico’s af te dekken. Dat gebeurt nu al bij valuta, grondstoffen en energieprijzen.

Volgens de voorstanders is dat precies wat prediction markets toevoegen: een manier om politieke en maatschappelijke risico’s af te dekken.

Deze groep zien prediction markets als een financieel instrument, niet als kansspel en daarom moeten prediction markets worden gelegaliseerd. Zij zijn van mening dat je een transparant en veilig reguleringskader moet creëren en innovatie niet moet laten stikken door oude gokwetgeving.

De Nederlandse situatie: in welk kamp zit Nederland?

De Wet Kansspelen op Afstand (KOA) definieert een kansspel als: “Een spel waarbij de speler geen overwegende invloed kan uitoefenen op de uitslag.” Onder deze definitie vallen prediction markets direct.

Om kansspelen aan te mogen bieden, moet je als kansspelbedrijf in het bezit zijn van een vergunning.

Polymarket heeft zo'n vergunning (nog) niet aangevraagd bij de Kansspelautoriteit (Ksa). Mocht die aanvraag er komen, dan zal deze naar alle waarschijnlijk niet worden goedgekeurd.

Hiervoor zijn tal van redenen, waaronder:

• crypto transacties zijn verboden
• wedden op gebeurtenissen buiten de sport zijn niet toegestaan omdat deze gevoelig zijn voor manipulatie

Daarnaast zou Polymarket moeten voldoen aan strenge voorwaarden, zoals controle bij elke binnenkomst van een speler op leeftijd en Cruks en speellimieten hanteren.

De Nederlandse politiek wil jongeren en kwetsbare spelers beschermen en vindt preventie van gokverslaving erg belangrijk.

Conclusie

Wanneer je op een platform als Polymarket geld inzet op een toekomstige gebeurtenis, is dat dan gokken, omdat je geen directe invloed hebt op de uitkomst?

Of is het een vorm van financiële speculatie, vergelijkbaar met opties of futures, waarbij kennis, data en analyse bepalend zijn?

De realiteit is complex: beide kanten hebben sterke argumenten.

In Nederland overheerst voorlopig de visie van Kamp A: prediction markets vallen onder kansspelwetgeving.

Niet omdat Kamp B ongelijk heeft, maar omdat de huidige wet geen ruimte biedt voor een andere classificatie.

Totdat de wet verandert, blijft het oordeel formeel: Polymarket is gokken. Maar inhoudelijk is de discussie nog lang niet beslecht.