Kanalisatie

De kanalisatiegraad laat zien hoeveel Nederlandse spelers kiezen voor legale online casino’s in plaats van illegale goksites. Sinds de legalisering van online kansspelen in 2021 is dat een van de belangrijkste cijfers op de Nederlandse kansspelmarkt.

Dat cijfer zegt namelijk meer dan alleen hoeveel mensen legaal spelen. Het zegt ook iets over spelersbescherming, toezicht en de omvang van de illegale markt.

De nieuwste cijfers van de Kansspelautoriteit laten een dubbel beeld zien. Kijk je naar spelers, dan ligt de kanalisatiegraad op 91% of 95%, afhankelijk van de rekenwijze. Kijk je naar geld, dan komt de kanalisatie uit op 53%. Juist dat verschil laat zien waarom de illegale gokmarkt in Nederland nog altijd een serieus probleem is.

Hoe hoog is de kanalisatiegraad?

De kanalisatiegraad laat zien welk deel van de online gokmarkt bij legale aanbieders terechtkomt. De Kansspelautoriteit kijkt daarbij naar spelers en naar geld. Bij geld gaat het om het BSR, het brutospelresultaat: de inzet minus de uitgekeerde prijzen.

Kanalisatie op basis van spelers

Kijk je naar spelers, dan blijft de kanalisatie in Nederland hoog. In de tweede helft van 2025 speelden maandelijks gemiddeld 480 duizend mensen alleen bij legale aanbieders, 20 duizend zowel legaal als illegaal en 30 duizend alleen illegaal. Afhankelijk van de manier van rekenen komt de spelerkanalisatie daarmee uit op 91% of 95%.

De Ksa ziet daarbij wel een verschuiving. Vooral de groep die alleen illegaal speelt is gegroeid. De spelerkanalisatie blijft dus hoog, maar de illegale markt verdwijnt daarmee niet uit beeld.

Kanalisatie op basis van geld

Kijk je naar geld, dan is het beeld minder gunstig. In de voorjaarsrapportage 2026 komt de kanalisatie op basis van BSR uit op 53%. Dat ligt duidelijk lager dan de kanalisatie op basis van spelers.

Dat verschil is groot en inhoudelijk belangrijk. Relatief weinig mensen spelen uitsluitend illegaal, maar in dat deel van de markt gaat wel veel geld om. Volgens de Ksa wijst dat erop dat spelers op illegale aanbieders gemiddeld hogere verliezen lijden dan spelers bij legale aanbieders.

Wat zeggen oudere cijfers?

De historische lijn blijft relevant, maar oudere BSR-cijfers moet je wel zorgvuldig lezen. In de najaarsrapportage 2025 meldde de Ksa voor de eerste helft van 2025 nog een BSR-kanalisatie van 49%, tegenover 51% in het laatste kwartaal van 2024. Ook werd de illegale markt toen voor die periode geschat op €617 miljoen, tegenover €600 miljoen bij de legale markt.

Waarom oudere BSR-cijfers niet één op één vergelijkbaar zijn

In de voorjaarsrapportage 2026 heeft de Ksa die reeks aangescherpt. De toezichthouder schrapte drie aanbieders uit de zoekvolumedata, omdat hun zoekvolumes als onrealistisch hoog en vermoedelijk kunstmatig opgevoerd werden gezien. Op basis van die verbeterde data komt de vorige rapportageperiode nu uit op 56% en de huidige op 53%.

Oude en nieuwe BSR-percentages zijn daardoor niet zonder meer vergelijkbaar. Wie alleen naar de oude 49% kijkt, kijkt dus naar een verouderd beeld.

Wat deze cijfers zeggen

De spelerkanalisatie blijft hoog, maar op basis van geld ligt de kanalisatie veel lager. Er spelen dus relatief weinig mensen uitsluitend illegaal, terwijl in dat deel van de markt wel veel geld omgaat. Juist daardoor zegt kanalisatie meer dan alleen hoeveel spelers bij legale aanbieders zitten.

Waarom kanalisatie belangrijk is

Kanalisatie gaat niet alleen over marktaandeel. Het gaat er vooral om of spelers terechtkomen in een omgeving waar regels, toezicht en ingrijpen ook echt bestaan.

Bescherming werkt alleen binnen het legale aanbod

Bij legale aanbieders gelden Nederlandse regels rond zorgplicht, verificatie, stortingslimieten en Cruks. Bij illegale aanbieders ontbreekt die bescherming. Wie daar speelt, valt buiten het toezicht van de Ksa en buiten de waarborgen die in Nederland juist zijn ingevoerd om spelers te beschermen.

Het verschil tussen spelers en geld zegt veel

De actuele cijfers maken duidelijk dat spelersaantallen maar een deel van het beeld geven. Op basis van spelers blijft de kanalisatie hoog. Op basis van geld is het aandeel van de illegale markt veel groter. Dat betekent dat de schade van illegaal aanbod groter is dan je op basis van alleen spelersaantallen zou denken.

De illegale markt onttrekt zich aan toezicht en belasting

Legale aanbieders betalen belasting en moeten zich houden aan Nederlandse wet- en regelgeving. Illegale aanbieders doen dat niet. Daardoor ontstaat niet alleen een scheef speelveld, maar verdwijnt ook een deel van de markt buiten het zicht van de toezichthouder.

Handhaving blijft nodig

De Ksa ziet dat vooral de groep spelers die alleen illegaal speelt is toegenomen. Dat maakt duidelijk dat handhaving nodig blijft. Niet omdat de hele kanalisatie is ingestort, maar omdat de illegale markt in termen van geld en risico nog altijd te groot is.

Waarom staat de kanalisatie onder druk?

Er is niet één simpele oorzaak. De Ksa noemt meerdere factoren, waaronder nieuwe regels voor spelersbescherming. Tegelijk blijft het verschil tussen legaal en illegaal aanbod in de praktijk groot.

Nieuwe regels raken vooral zware spelers

In februari 2025 meldde de Ksa dat de nieuwe regels sinds oktober 2024 het aantal hoge verliezen bij legale aanbieders duidelijk hebben teruggedrongen. De spelerkanalisatie veranderde daarbij nauwelijks, maar het BSR van legale aanbieders daalde in de eerste drie maanden na invoering wel met ongeveer 10%.

De Ksa acht het daarom aannemelijk dat vooral zwaardere spelers zijn uitgeweken naar illegale aanbieders, terwijl recreatieve spelers grotendeels binnen het legale aanbod blijven. Dat helpt om te verklaren waarom de kanalisatie op basis van spelers hoog kan blijven, terwijl de kanalisatie op basis van geld onder druk staat.

Illegaal aanbod oogt voor sommige spelers aantrekkelijker

Voor een deel van de markt zit de aantrekkingskracht van illegale aanbieders juist in het gebrek aan Nederlandse beperkingen. Daar gelden geen Nederlandse stortingslimieten, bonussen zijn vaak hoger, verificatie verloopt soms soepeler en het spelaanbod is meestal ruimer. Denk aan meer providers, bonus buys, autoplay of stortingen met crypto.

Dat maakt illegaal aanbod niet veiliger of beter, maar voor sommige spelers wel aantrekkelijker dan het legale alternatief.

Extra regels mogen kanalisatie niet ondermijnen

Extra bescherming is logisch en nodig. Maar regels die het legale aanbod te onaantrekkelijk maken, werken uiteindelijk tegen hun eigen doel in. Dat is ook de reden waarom er scherp wordt gekeken naar plannen rond risicovolle spellen en bredere limieten over aanbieders heen.

Waarom wil de overheid een hoge kanalisatiegraad?

De Nederlandse overheid wil dat mensen die online gokken dit zoveel mogelijk doen bij een van de legale online casino's in Nederland. Alleen daar gelden de regels die bedoeld zijn om spelers te beschermen en misstanden te voorkomen.

Legale aanbieders hebben een vergunning gekregen en moeten voldoen aan strenge voorwaarden. Zij hebben een zorgplicht, moeten spelers controleren, moeten ingrijpen bij signalen van risicovol gedrag en moeten controleren of een speler in Cruks staat. Bij illegale aanbieders ontbreekt die Nederlandse bescherming.

Doelstelling kanalisatie

Bij de opening van de online kansspelmarkt sprak het kabinet de doelstelling uit dat drie jaar later acht van de tien spelers gebruik zouden moeten maken van het aanbod van een legale aanbieder. De kanalisatiedoelstelling lag dus op 80%.

Kijk je naar spelers, dan ligt Nederland daar inmiddels boven. Kijk je naar geld, dan is het beeld minder gunstig. Juist daarom is kanalisatie niet alleen een vraag hoeveel mensen legaal spelen, maar ook hoeveel geld binnen het legale aanbod blijft.

Kansspelautoriteit

De Kansspelautoriteit houdt toezicht op de Nederlandse kansspelmarkt. De toezichthouder verstrekt vergunningen, controleert of aanbieders zich aan de regels houden en onderzoekt hoe groot de legale en illegale markt zijn.

Waarom spelersaantallen en BSR een ander beeld geven

Spelersaantallen tellen mensen. BSR kijkt naar geldstromen en verliezen. Daardoor kan een relatief kleine groep illegale spelers toch verantwoordelijk zijn voor een groot deel van het geld buiten het legale aanbod. Dat is precies wat de recente cijfers laten zien.

Hoe meet de Ksa de kanalisatiegraad?

De Ksa gebruikt verschillende databronnen. Voor de legale markt zijn er gegevens van vergunninghouders en uit de controledatabank. Voor spelersaantallen bij legale en illegale aanbieders gebruikt de Ksa paneldata van GfK. Voor de illegale markt in termen van geld gebruikt de toezichthouder een methode waarbij ook zoekvolumes uit Google Ads worden meegenomen.

Kanalisatie is daardoor geen simpel cijfer. De legale markt is goed meetbaar, de illegale markt veel minder. Schattingen van de illegale markt blijven daarom minder hard en kunnen later worden aangepast of verfijnd.

Nieuwe rekenmethode en latere correctie

In 2025 werkte de Ksa met een nieuwe methode om de omvang van de illegale markt in termen van geld beter te schatten. Daardoor viel de kanalisatie op basis van BSR veel lager uit dan in oudere rapportages, waarin percentages rond 80% werden genoemd.

In 2026 volgde opnieuw een correctie, omdat drie aanbieders uit de zoekvolumedata zijn verwijderd. Hun zoekvolumes werden als onrealistisch hoog gezien. Dat is belangrijk, omdat het laat zien dat vooral BSR-cijfers over de illegale markt altijd met enige voorzichtigheid gelezen moeten worden.

Wat zeggen de regels sinds oktober 2024?

De regels die sinds oktober 2024 zijn aangescherpt, lijken het aantal hoge verliezen bij legale aanbieders te hebben verlaagd. Tegelijk daalde het BSR van legale aanbieders. Volgens de Ksa lijkt de spelerkanalisatie daarbij nauwelijks te zijn veranderd.

Dat past bij het beeld dat recreatieve spelers vooral binnen het legale aanbod blijven, terwijl spelers met hogere verliezen eerder geneigd kunnen zijn om naar illegale aanbieders uit te wijken. Binnen het legale stelsel verbeteren de uitkomsten, terwijl de kanalisatie op basis van geld onder druk blijft staan.

Middelen en regels die kanalisatie moeten bevorderen

Om spelers naar het legale aanbod te trekken en daar te houden, werkt Nederland met een vergunningstelsel, toezicht door de Ksa, spelersbescherming via zorgplicht en Cruks, en handhaving tegen illegale aanbieders. Ook het reclamebeleid speelt daarin mee: legale aanbieders mogen niet vrij onbeperkt adverteren, maar moeten wel zichtbaar genoeg blijven om spelers de weg naar het legale aanbod te laten vinden.

Daar zit ook de spanning. Bescherming is nodig, maar kanalisatie vraagt tegelijk om een legaal aanbod dat voor spelers aantrekkelijk genoeg blijft. Juist op dat punt zal moeten blijken of de Nederlandse aanpak sterk genoeg blijft.

Veelgemaakte misverstanden over kanalisatie

Over kanalisatie wordt vaak gesproken alsof het één duidelijk percentage is. In de praktijk ligt dat ingewikkelder. Dit zijn de drie belangrijkste misverstanden.

91% of 95% betekent niet dat de illegale markt klein is

Wie alleen naar spelersaantallen kijkt, kan denken dat het probleem beperkt is. De BSR-cijfers laten iets anders zien. Op basis van geld ligt de kanalisatie op 53%. Dat betekent dat de illegale markt in financiële zin veel groter is dan je op basis van alleen spelersaantallen zou verwachten.

53% zegt iets anders dan 91% of 95%

De percentages spreken elkaar niet tegen. Ze meten iets anders. De spelerkanalisatie gaat over mensen. De BSR-kanalisatie gaat over verliezen en geldstromen. Beide cijfers zijn dus relevant, maar ze beantwoorden niet dezelfde vraag.

Oude percentages kun je niet blind vergelijken

Vooral bij de illegale markt in termen van geld zijn de meetmethodes aangepast. Daardoor is een ouder percentage niet automatisch één op één vergelijkbaar met een nieuw percentage. Voor een eerlijke vergelijking moet je altijd kijken welke methode de Ksa in die rapportage gebruikte.

Veel gestelde vragen